Terug naar Actueel

Participatieprocessen ontwerpen: THiNK!

Alinda van Bruggen
25-3-2019

Veel bestuurders en ambtenaren staan voor de opgave participatieprocessen te ontwerpen. Of het nu om een concreet project gaat of om het ontwikkelen van een participatieparagraaf voor gemeentelijke beleid, of om voorbereid te zijn op de nieuwe omgevingswet. Voor de meesten is het een forse opgave enige lijn te brengen in wat de ambitie is en hoe het voldoende concreet kan worden.

WagenaarHoes heeft, in opdracht van het ministerie van BZK en in samenwerking met de gemeente Kampen, een aanpak ontwikkeld die ondersteuning kan bieden in het ontwerp van een participatieparagraaf of participatie proces. De aanpak bestaat uit een heel praktisch en breed toepasbaar denkmodel, bestaande uit vier kernvragen met een reeks checkvragen, en een workshop voor gemeenteraden, colleges en ambtenaren om met dat denkmodel te leren werken.

Het denkmodel is door de gemeente Kampen, met steun van de Vereniging voor Projectleiders in Nederland (VPNG) en WagenaarHoes vertaald in een app (THiNK!). BZK ondersteunt het trainings- en of begeleidingsaanbod vanuit WagenaarHoes voor bestuurders en voor ambtenaren.

Hoe ontwikkel je een optimaal proces waarin de geloofwaardigheid van het proces geborgd is? Hoe voorkom je daarbij denkfouten? Welk maatwerk past in je eigen situatie? Hoe speel je het spel met de raad, de griffie, het college, de ambtelijke organisatie bij het ontwerp van een aanpak? Welke argumenten hanteer je? Welke opvattingen over democratie hanteer je?

Doel van het denkmodel en de app is:

  • Bestuurders en ambtenaren helpen om tot consistente kaders te komen voor participatieprocessen. Consistente kaders per geval, maar ook een herkenbare casusoverstijgende lijn
  • Frustratie en participatiemoeheid bij inwoners voorkomen, door nu wèl vooraf goed te doordenken wat je wilt ophalen, wie je daarvoor moet betrekken en wat er met de opbrengsten zal worden gedaan
  • Een steentje bijdragen aan een beter samenspel tussen participatieve en representatieve democratie.

De eerste reacties van projectleiders die erin getraind werden waren:

  • Super goede vragenlijst om te checken of we op het goede spoor zitten.
  • Dit ga ik echt met mijn projectteam doen.
  • Wat handig dat je steeds die THiNK krijgt.
  • Dus ik kan door de beantwoording van de vragen ook later beter verantwoording afleggen, bij een project dat niet via de raad loopt.
  • Ik vind het gewoon een heel goed initiatief.

En vanuit de eerste workshops met gemeenteraden:

  • Dit helpt ons om niet dezelfde fouten te blijven maken die we altijd maken.
  • Dit is precies wat we nodig hebben om tot betere keuzes vooraf te komen.
  • Deze vragen maken duidelijk dat we het ook samen moeten hebben over onze democratie-opvatting.
  • Als we aan de voorkant over deze vragen nadenken, scheelt dat ons veel gedoe en tijd aan de achterkant.
  • Vooral de vragen over welke rol we als raad nemen in het proces zijn lastig maar nuttig. Daar moeten we het met elkaar over hebben.
  • Belangrijk dat ook de ambtenaren met deze tool leren werken.

Voor vragen kun je terecht bij Alinda van Bruggen en Harry ter Braak.

Deel deze pagina
  • Harry ter Braak
    Harry ter Braak
    vennoot
  • Alinda van Bruggen
    Alinda van Bruggen
    adviseur/ directie