Samen leren in het sociaal domein

Ariëlla Verheul
19-4-2018

Hoe doet mijn gemeente het op het brede terrein van het sociaal domein? Zijn we er in geslaagd om na de transitie ook daadwerkelijk de transformatie door te zetten? Zijn we effectief in de ondersteuning aan onze inwoners? Hoe sturen we op resultaten en houden we monitoring dienend aan verantwoording en ontwikkeling?

Veel gemeenten grijpen deze nieuwe collegeperiode aan om op basis van de ervaringen van de afgelopen vier jaar te komen tot hernieuwde uitgangspunten voor beleid en uitvoering in het sociaal domein. Om succesvol te zijn in het sociaal domein binnen het daarvoor beschikbare budget is een wezenlijke verandering nodig van de manier waarop gemeente, ketenpartners en inwoners met elkaar samenwerken. Partnerschap is een van de sleutelwoorden. In de afgelopen beleidsperiode hebben gemeenten uitgangspunten en beleid vastgesteld, waarmee nu enkele jaren is gewerkt. Een nieuwe collegeperiode biedt bij uitstek kansen om op basis van die ervaringen verder te bouwen aan de transformatie. WagenaarHoes ondersteunt gemeenten en uitvoeringsorganisaties bij het in beeld brengen van de effectiviteit van het gevoerde beleid en de wijze waarop de verschillende actoren daaraan hebben bijgedragen.

Onze 7 uitgangspunten voor samen leren in het sociaal domein

In onze aanpak van evaluatieonderzoeken in het sociaal domein onderscheiden we ons door onze inzet op samen leren voor de toekomst. Ons toekomstgericht onderzoeken leveren handvatten op voor gemeenten en haar partners om verder te ontwikkelen en te verbeteren. In onze aanpak hanteren wij steeds de volgende uitgangspunten:

1. Een open blik, gericht op de toekomst

Ons vertrekpunt bij dit type evaluaties is niet om af te rekenen met het verleden maar juist om voort te bouwen op de lessen en successen van de afgelopen periode. Onze adviseurs stellen zich op als onderzoekers die met een nieuwsgierige blik terugkijken, een oordeel uitstellen en in een open gesprek opzoek gaan naar wat werkt en waarom.Betrekken van verschillende perspectieven

2. Resultaten boek je samen.

In onze aanpak kijken we naar effectiviteit door de bril van de bestuurder maar ook door die van bewoners en (keten)partners in de uitvoering zoals zorgaanbieders, verwijzers, informele netwerken en partners in het onderwijs. Werken partners vanuit gedeelde beelden over de opgave? Welke ondersteuning krijgen zij en hebben zij nodig van de gemeente om effectief te kunnen zijn? Hoe ervaren cliënten de ondersteuning? Door verschillende perspectieven te betrekken bij de toekomstgerichte evaluatie verrijk je niet alleen de bevindingen, maar leg je direct het fundament voor de betrokkenheid van partners bij de doorstart van het beleid en commitment voor eventuele veranderingen in de uitvoering.

3. Een benadering vanuit de driehoek opgave- organisatie- verandering

In onze evaluaties kijken wij naar de beelden en realisatie van de (maatschappelijke) opgave, maar ook naar de wijze waarop de organisatie hierop is ingericht en welke verandering wordt beoogd en hoe hieraan uitvoering wordt gegeven. Daarbij kijken wij ook naar de rol van de bestuurlijke opdrachtgevers. En gaan wij op alle onderdelen na in hoeverre daarover vanuit de verschillende perspectieven en rollen (zie punt 2) eenzelfde beeld bestaat.

4. Evaluatie als interventie

De uitvoering van een evaluatie zien wij als een gelegenheid om (verder) te werken aan ontwikkeling en verbetering. De aanpak van de evaluatie en de manier waarop actoren daarbij betrokken worden moet passen bij de (gewenste) manier van samenwerken en partnerschap in het sociaal domein. Groepsgesprekken of workshops met relevante actoren behoren wat ons betreft altijd tot het onderzoek.

5. Een panoramafoto met enkele close-ups

Wij werken graag en vaak met een aanpak waarbij wij voor de opdrachtgever eerst een totaalbeeld op hoofdlijnen leveren (een panoramafoto), om vervolgens samen met de opdrachtgever te bepalen waar we nader op inzoomen (de close-ups). Zo optimaliseren wij efficiency en effectiviteit.

6. Validiteit, relevantie, zorgvuldigheid en transparantie als kwaliteitscriteria

Wij staan voor kwaliteit. Wij borgen dat wij onderzoeken wat we denken te onderzoeken en checken daarbij of de termen en begrippen die wij gebruiken voor alle betrokkenen dezelfde lading dekken (validiteit). Wij onderzoeken wat er toe doet zonder af te dwalen in irrelevante beschouwingen (relevantie).  Wij hechten aan hoor en wederhoor, voeren checks uit op de status van documenten, en werken met bronvermeldingen en verantwoording (zorgvuldigheid). Transparantie over de representativiteit van het onderzoek is onze norm. Klassieke representativiteit (de juiste numerieke afspiegeling) is vaak niet haalbaar maar ook niet relevant. Wij streven naar een zo volledig mogelijk beeld van alle verschillende houdingen, meningen en ervaringen die bestaan binnen de doelgroep van het onderzoek (kwalitatieve representativiteit). In ons onderzoeksdesign en de verantwoording zijn wij daar transparant over.

7. Deelbare en toegankelijke opbrengsten

Resultaten van het onderzoek maken wij deelbaar en toegankelijk voor relevante actoren van het onderzoek.  De opbrengsten worden aantrekkelijk en begrijpelijk gepresenteerd.

Tot slot: met partners aan de slag voor de toekomst

Evaluatieonderzoek moet concrete handvatten opleveren voor beleid en uitvoering (richten, inrichten en verrichten) voor de toekomst. Het vraagt daarom actieve betrokkenheid van partners in de uitvoering.  In onze aanpak borgen wij de betrokkenheid van partners en slaan we de brug van het verleden naar toekomst. Wij gaan ook graag voor u aan de slag!

Deel deze pagina
  • Ariëlla Verheul
    Ariëlla Verheul
    adviseur
  • Eric ten Hulsen
    Eric ten Hulsen
    adviseur
  • Alinda van Bruggen
    Alinda van Bruggen
    adviseur
  • Jeroen van den Heuvel
    Jeroen van den Heuvel
    adviseur
  • Erik Koopman
    Erik Koopman
    adviseur