Zoektocht naar nieuwe bedrijvigheid en werkgelegenheid – meer verdienen, minder verdelen

Blog over 'meer verdienen, minder verdelen' in het sociaal domein

Cees Paardekooper
24-3-2014

Zo! De verkiezingen zijn achter de rug. De coalitiebesprekingen gaan van start. Het kabinet zal de komende maanden met verdere uitwerkingen komen hoe de decentralisaties verder vorm krijgen. En niet onbelangrijk: meer zekerheid (moeten) geven over de budgettaire kaders. Gemeentelijke organisaties en hun partners gaan op basis daarvan volgende stappen zetten in het complexe implementatieproces in het sociaal domein.

Sociaal domein verbinden met economie, bedrijvigheid en onderwijs

De coalitiebesprekingen zijn een uitgelezen kans voor gemeentebesturen om beleidsmatige verbindingen te leggen tussen vraagstukken die spelen in het sociaal domein en de opgaven die er liggen in de wereld van economie, bedrijvigheid en onderwijs. Focus op het verbeteren van het verdienvermogen van de regio’s zien wij als sleutel om ook een aantal hardnekkige kwesties die spelen in het sociaal domein op te pakken. Naast het aloude adagium werk, werk, werk, werk, is er ook het motto scholing, scholing, scholing. Hoe beter we er met elkaar in slagen onze leerlingen en studenten, maar ook onze volwassenen, toe te rusten op de economie van morgen en overmorgen, hoe overzichtelijker de problematiek wordt die schuil gaat achter participatiewet. De WRR luidt de noodklok: het ‘leven lang leren’ komt maar niet goed van de grond. En dat in een tijd dat onze samenleving voortdurend het predicaat kennismaatschappij krijgt opgeprikt.

Vernieuwing van beroepspraktijk vraagt om vernieuwing beroepsonderwijs

Tegelijkertijd gebeurt er best veel. Zo organiseren wij regelmatig samen met onderwijsinstellingen bijeenkomsten over de vraag welke rol zij kunnen gaan spelen in de versterking van het verdienvermogen van regio’s. Hoe kunnen ook het vmbo en het mbo motoren worden in de kenniscirculatie? Juist het vmbo en het mbo kennen door de intensieve stagecontacten de bedrijven, de maatschappelijke instellingen en de overheden. In feite zijn docenten en begeleiders de ogen en oren van de kennisinfrastructuur. Ze kunnen elke dag horen en zien wat er gaande is, welke behoeften er zijn. Om het wat chiquer te formuleren: juist vmbo- en mbo-scholen kunnen vraagarticulatie stimuleren en vertalen naar nieuwe inzichten betreffende type kwalificaties en competenties. Immers, beroepsopleidingen moeten preluderen op zich aandienende vernieuwingen van beroepspraktijken in bedrijven en instellingen. Nog teveel gebeurt het opleiden op basis van verouderde beelden van beroepspraktijken, aldus de WRR. Hierdoor lopen we het risico dat onderwijsinstellingen bijdragen aan de reproductie van verouderde beroepspraktijken.

Aanbodzijde van de arbeidsmarkt centraal

Binnen regio’s komt het erop aan dat ondernemingen, onderwijsinstellingen en overheden erkennen dat er geen enkelvoudige relatie bestaat tussen de vraag op de arbeidsmarkt en behoeften/talenten van studenten. Gezamenlijk moeten ze op zoek naar nieuwe balansen, waarbij ook het brede palet aan kwaliteiten, capaciteiten èn beperkingen aan de aanbodzijde van de arbeidsmarkt als vertrekpunt kan worden ingebracht. Zodat meer mensen, die in de huidige arbeidsmarkt buiten spel staan omdat ze niet mee kunnen komen in de functie-eisen, een plek kunnen vinden. Zodat meer mensen een bijdrage kunnen leveren aan ‘verdienen’, in plaats van afhankelijk zijn van ‘verdelen’. Op zoek dus naar balansen waarbij meer absorptievermogen op de arbeidsmarkt wordt ontwikkeld voor het bonte palet van kwaliteiten in de beroepsbevolking. Daartoe is het nodig dat ondernemers, onderwijs en overheid met in elkaar in gesprek gaan, hun strategieën en plannen op elkaar afstemmen. Als bureau modereren we regelmatig dit soort bijeenkomsten.

Verdelen en verdienen

En daarmee zijn we weer terug bij het thema verdelen en verdienen. Tijdens coalitiebesprekingen zouden de politieke partijen moeten vermijden het sociaal domein als een zelfstandig en geïsoleerd beleidsterrein te beschouwen. Integraal beleid zou zich niet mogen beperken tot het sociaal domein. Juist in de verbinding tussen bedrijvigheid en sociaal domein liggen kansen. En bovendien hebben gemeenten bevoegdheden en instrumenten om die verbinding te leggen. Ze kunnen partijen bij elkaar brengen, ze kunnen middelen inzetten voor educatie en scholing. Ze kunnen contacten leggen met departementen en landelijke organisaties.
Waar wachten we nog op?

Deel deze pagina
  • Alinda van Bruggen
    Alinda van Bruggen
    adviseur/ directie
  • Cees Paardekooper
    Cees Paardekooper
    adviseur