Publiek bestel en raden van toezicht

Verweesde publieke instellingen

Cees Paardekooper en Harry ter Braak publiceren over verweesde publieke instellingen en beter toezicht.

  • Harry ter Braak
    Harry ter Braak
    vennoot
  • Cees Paardekooper
    Cees Paardekooper
    adviseur

Scholen, ziekenhuizen, corporaties maken als publieke instellingen moeilijke tijden door. Ze lijken van niemand meer te zijn. Ze zijn verweesd geraakt, zo betogen Cees Paardekooper en Harry ter Braak in het artikel Publiek bestel en raden van toezicht, hoe verweesde instellingen (weer) te transformeren tot ‘onze’ instellingen. Hun artikel is opgenomen in het boek Waar is de raad van toezicht? deel II. Deze bundel is uitgebracht onder auspiciën van het Zijlstra Center for Public Control and Governance. De eindredacteuren schrijven dat het toezicht van woningcorporaties en onderwijs- en zorginstellingen een flinke boost nodig heeft. “Als we daar niet in slagen zal de overheid het toezicht naar zich toetrekken met gedetailleerde regelgeving. Er is ook geen duidelijk alternatief in de markt. Dus we zullen wel moeten!”, aldus professor Goos Minderman tijdens de boekpresentatie.

Paardekooper en ter Braak plaatsen de vraag naar beter toezicht in het perspectief van het verbeteren van wat zij bestelsturing noemen. Bestelsturing moet reflexief zijn: er moeten mechanismen zijn die ervoor zorgen dat ongunstige, gevaarlijke externe gebeurtenissen en risico’s tijdig worden gesignaleerd en voor zover mogelijk geëlimineerd dan wel geneutraliseerd. Tegelijkertijd moeten er mechanismen zijn die ervoor zorgen dat publieke instellingen binnen een bepaald bestel (bijvoorbeeld het onderwijsstelsel) vernieuwend kunnen zijn, nieuwe maatschappelijke ontwikkelingen weten op te pakken, vitaal zijn. De auteurs betogen dat een raad van toezicht de vitaliteit van het gehele bestel moet bevorderen. Een raad van toezicht vervult hiermee een andere rol dan een raad van commissarissen. Deze mag zich geheel focussen op het belang van de onderneming. De auteurs doen enige voorstellen om deze rol in te vullen. Bijvoorbeeld: een raad van toezicht heeft de morele plicht hun bestuurders te disciplineren op een vitaliserende bijdrage aan het publieke belang dat ze hebben te dienen. Beloningssystemen dienen hierop gericht te zijn.

Waar is de raad van toezicht? Deel II: Een bundel van visies en ideeën. (2012). Goos Minderman, Rienk Goodijk en Sjors van den Berg (red.) Uitgave Boom Lemma.

Deel deze pagina